ISO/IEC 17025:2017 – Laboratoriyada Keyfiyyət və Səlahiyyət Tələbləri

ISO 17025:2017 nədir?

ISO/IEC 17025:2017, laboratoriyaların test və kalibrləmə işlərində etibarlı və dəqiq nəticələr əldə etmələri üçün tətbiq olunan beynəlxalq standartdır. Bu standart yalnız texniki sahəni deyil, həm də laboratoriyanın idarəetmə sistemlərini əhatə edərək ümumi keyfiyyətin təmin olunmasını hədəfləyir.

ISO 17025 laboratoriyanın aşağıdakı əsas sahələrdə güclü olmasını tələb edir:

• Texniki kompetensiya
• İdarəetmə sistemi
• Məlumatların doğruluğu və təkrar olunma qabiliyyəti
• Müstəqillik və qərəzsizlik

ISO/IEC 17025:2017 standartı laboratoriyaların keyfiyyətli, şəffaf və etibarlı fəaliyyət göstərməsi üçün əsas bələdçi sənəddir. Tətbiqi çətin ola bilər, amma nəticədə laboratoriyanın nüfuzu, sabitliyi və beynəlxalq əlaqələri xeyli möhkəmlənir.

Standartın Əsas Bölmələri və Açıqlamaları

🔒 Ümumi Tələblər: Müstəqillik və Gizlilik

Laboratoriyalar müstəqil fəaliyyət göstərməli və heç bir təzyiqə məruz qalmadan qərəzsiz nəticələr təqdim etməlidir. Müştəri məlumatları ciddi qorunmalı, məxfiliyə maksimum önəm verilməlidir. Bu, etibarlı əməkdaşlığın əsas şərtidir.

🏛️  Struktur Tələbləri: Təşkilati Davamlılıq

Laboratoriyanın hüquqi statusu, rəhbərlik strukturu və məsuliyyət bölgüsü aydın şəkildə müəyyən olunmalıdır. Bu tələblər laboratoriyada funksiya paylaşımını və hesabatlılığı təmin edir. Beləliklə, hər bir əməkdaş öz rolunu dəqiq bilir və proseslərdə şəffaflıq yaranır.

⚙️  Resurs Tələbləri: İnsan və Texnika Əsaslı Keyfiyyət

Bu bölmə laboratoriyanın fiziki və insan resurslarına dair əsasları müəyyən edir:

• Personal: Laboratoriya işçiləri lazımi ixtisasa, təcrübəyə və davamlı təlimlərə malik olmalıdır.
• Avadanlıq və şərait: Kalibrasiyadan keçmiş, düzgün saxlanılan və funksional avadanlıqlar nəticələrin dəqiqliyinə birbaşa təsir edir.
• Metrologik təqib: Ölçmə avadanlıqlarının istənilən vaxt düzgün nəticə verməsi üçün izləmə sistemləri qurulmalıdır.
• Xarici xidmətlərin idarə olunması: Alınan istənilən xidmət və məhsul laboratoriyanın keyfiyyətinə təsir edə bilər. Bu səbəbdən onların qiymətləndirilməsi və monitorinqi vacibdir.

 

🔄  Proses Tələbləri: Nəticəyə Gətirən Yollar

Test və kalibrləmə proseslərinin standartlaşdırılmış, sənədləşdirilmiş və təkrar oluna bilən olması şərtdir. Bu bölmə aşağıdakı aspektləri əhatə edir:

• Müştəri tələblərinin düzgün başa düşülməsi və qeydiyyatı
• Test metodlarının seçilməsi və təsdiqlənməsi
• Nümunələrin götürülməsi və saxlanılması qaydaları
• Nəticələrin analiz və interpretasiyası
• Sonda isə hesabatların düzgün və şəffaf təqdim olunması

Videonun başlığı:ISO 17025:2017 standartı kimlər üçündür?

📈  İdarəetmə Sistemi Tələbləri: Davamlı İnkişaf Mühiti

Laboratoriyalar yalnız nəticə verməklə kifayətlənməməli, eyni zamanda öz fəaliyyətini davamlı şəkildə təhlil edib inkişaf etdirməlidir. Bu bölmədə əsas məsələlər bunlardır:

• Risklərin və imkanların müəyyən olunması
• Daxili auditlərin planlı şəkildə keçirilməsi
• Sənədlərin və qeydlərin düzgün saxlanılması
• Keyfiyyət üzrə geribildirimlərin toplanması və tədbirlərin görülməsi

Real Həyat Nümunəsi: ABC Texnologiya Laboratoriyası

Problem: Laboratoriya test nəticələrində qeyri-sabitlik yaşayır, müştəri şikayətləri artır və etibar azalırdı.

Tətbiq addımları:

1.     GAP analizi aparıldı və zəif nöqtələr müəyyən olundu.

2.     Avadanlıqların kalibrasiyası yeniləndi və izləmə mexanizmləri quruldu.

3.     Personal təlimlərə cəlb edildi, yeni test metodlarının təsdiqi aparıldı.

4.     Daxili auditlər və keyfiyyətə nəzarət sistemləri quruldu.

Nəticələr:

• Test tekrarlanması 30% azaldı
• Müştəri məmnuniyyəti və yeni əməkdaşlıqlar əldə olundu
• Laboratoriya rəqabətə davamlı hala gəldi

ISO 17025-in Əsas Faydaları

• Etibarlılıq və peşəkar imic: Müştərilər laboratoriyanı beynəlxalq tanınan, qərəzsiz və keyfiyyətli xidmət göstərən qurum kimi qəbul edirlər.

• Vaxt və maliyyə qənaəti: Nəticələrin düzgünlüyü təkrar testlərə ehtiyacı azaldır.

• Beynəlxalq uyğunluq: Sertifikatlı laboratoriyalar daha geniş bazara çıxış imkanı əldə edir.

• Daxili strukturun güclənməsi: Aydın məsuliyyət bölgüsü və sənədləşdirilmiş proseslər təşkilati sabitliyi artırır.